Priroda
Promocije
Adresar

Zlatar

Opština: Nova Varoš
Adresa: Nova Varoš, RH Centar Zlatar, Babića brdo
Telefon: (+381 33) 61-777, 61-881

Hotel Grand

Opština: Kraljevo
Adresa: Kopaonik
Telefon: (+381 36) 71-037, 71-010

Exclusive Events

Opština: Kragujevac
Adresa: Kneginje Ljubice 3/1
Telefon: (+381 60) 333-8753

Dve Šmizle Hobby Art Shop

Opština: Beograd
Adresa: Čumićevo sokače, lokal 65
Telefon: (+381 11) 3341 528

Ralink fiskalne kase

Opština: Novi Sad
Adresa: Todora Toze Jovanovića 7
Telefon: (+381 21) 466 682
Prijatelji sajta
Korisni linkovi

Planine › Golija

Golija

Više od polovine teritorije opštine Ivanjica pripada Goliji, planinskoj lepotici Srbije. Teško je odrediti kada je Golija lepša: leti kada blistavo sunce jasno razgraniči koloplet linija i boja, a plavo bele ladje od oblaka putuju tako nisko da se čini da mogu da se dodirnu, ili zimi, kad sitno bleskanje mekanog i dubokog snega zaslepi pogled, a magična tišina umiri dušu i odškrine pluća.
Golija je netaknuta, čarobna, čista, prelepa i jedinstvena. Magnet je za sve turiste, a posebno pasionirane zaljubljenike u planinarenje i sakupljanje gljiva, lekovitog bilja i šumskih plodova, skijaše i lovce.

Pejzaži i panorame beskrajnih cvetnih livada i nepreglednih dubokih šuma, sa raštrkanim selima na svakom obronku, nezaboravni su i neponovljivi.

Vlada Republike Srbije je, jula 2001.godine, donela Uredbu kojom se područje planine Golija stavlja pod zaštitu kao Park Prirode "Golija" i svrstava u I kategoriju zaštite kao prirodno dobro od izuzetnog značaja.
Precizno su definisane granice parka koje obuhvataju područja opština Ivanjica, Kraljevo, Raška, Novi Pazar i Sjenica, ukupne površine 75.183 ha, a unutar njih područja sa prvim, drugim i trećim stepenom zaštite.
Jedna od stvari koja se obezbedjuje na području Parka prirode Golija je i uredjenje i infrasrtukturno opremanje prostora za potrebe turizma i rekreacije.
O Parku prirode Golija srara se Javno preduzeće "Srbijašume", ŠG Golija.

Vlada Republike Srbije usvojila je Master plan i Prostorni plan posebne namene Parka Prirode, što će konačno utvrdjuje smernice razvoja ovog planinskog masiva u jedan moderan zimski turistički centar koji po rečima svetskih strucnjaka, svojim položajem i lepotom podseća na austrijski Kitcbil.

Prilaz je jedini put iz pravca Ivanjice ka Goliji, stim što se na Medjugorju, 6 km od Golijske reke odvaja ka Belim Vodama u odnosu na Golijsku Reku i sam Jankov kamen. Golija je od Ivanjice udaljena oko 33km.

Golija je najviša planina jugozapadne Srbije. Pitoma, bogata šumom, livadama i pašnjacima, prostire se u obliku položenog latinicnog slova S, dužinom od 32 km. Simbol Golije predstavljaju reke Moravica i Studenica. Probijajući se kroz planinu, od izvorišta do ušća, Studenica je duboko usekla korito u usku dolinu sa nekoliko manjih i kraćih klisura. Najdublja se pruža od Bažalskog krša do ispod ušća reke Savošnice u Studenicu. Njena desna pritoka Izubra, sa živopisnom klisurastom dolinom obraslom visokom bukovom i mešovitom šumom, u donjem toku krije tri vodopada ukupne visine oko 20 metara. Nizvodno, kilometar pred ušće, gradi veliki broj slapova i bukova.

Rečne doline razdvajaju uzvišenja različitog oblika i veličine, često zasečena serijom površi i terasa. Najvisi vrh Golije je Jankov kamen, 1833 m. Sa njega, ali i sa Crnog vrha (1725 m), Radulovca (1785 m) i Bojovog Brda (1748 m) pruža se izuzetan vidik na prostranstva golijskih šuma, pašnjaka, livada, ali i dalje na vrhove Kopaonika i obrise Komova i Prokletija. Golija je jedna od malobrojnih planina u Srbiji na kojoj su evidentirane, ali ne i pouzdano utvrdjene glacijalne pojave.

Golija slobodno može nositi epitet vazdušne banje, u kojoj se razlikuju tri klimatska reona. Dolinski sa brdskim, obuhvata prostore do 700 mnv, a karakteriše sa umereno kontinentalnom klimom modifikovanom uticajem okolnih planina. Prelazni, obuhvata prostore izmedju 700 i 1300 mnv., sa dugim i oštrim zimama i kratkim, svežim letima. Zime su sa dosta snežnih padavina, a leta sa toplim danima i svežim noćima. Planinski, obuhvata područje sa nadmorskom visinom preko 1300 m. Karakterišu ga oštre i hladne zime i kratka prohladna leta.

U slivu Golijske Moravice tokom cele godine duva severac, koji s jedne strane doprinosi da i u toplim letnjim danima nema velikih vrućina, a zimi, kad je intenzivniji, doprinosi stvaranju smetova. Krajem zime i početkom proleća južni vetar ubrzava topljenje snega.

Park Prirode, sa svojim prirodnim i stvorenim vrednostima zadovoljio je u potpunosti kriterijume za nominovanje Parka prirode "Golija" za Rezervat biosfere po programu MAB-a (Program "Čovek i biosfera "), tako da je deo Parka prirode "Golija" odlukom Komisije UNESCO-a, oktobra 2001. godine proglašen za Rezervat biosfere "Golija-Studenica", površine 53.804 ha.

Zaštićeno prirodno dobro Golija je planinska regija koja u svojim granicama obuhvata planinu Goliju, Radočelo i vrlo mali deo prostora planine Čemerno. Predeo je izbrazdan dubokim rečnim dolinama, izmedju kojih su uzvišenja različitog oblika i veličine.

Slivovi reka Moravice i Studenice sa svojim mnogobrojnim pritokama su glavni nosioci geomorfoloških procesa i oblika reljefa. Područje Golije odlikuje refugijalni karakter staništa što je omogućilo opstanak tercijalne flore. Golija zajedno sa planinom Tarom predstavlja refugijum tercijalne flore u Srbiji i značajna je kao centar genetske, specijske i ekosistemske raznovrsnosti na Balkanu i u Evropi.

Floristički biodiverzitet Golije gradi oko 900 taksona biljnog sveta, od toga 729 vrsta vaskularnih gljiva, 40 vrsta mahovine, 117 vrsta i varijeteta algi. Poseban značaj u flori imaju endemične i reliktne vrste, kao i vrste koje su postale ugrožene. Medju očuvanim prirodnim retkostima izdvaja se reliktna i endemična drvenasta vrsta planinskog javora (Acer heldreichi), koji je sinonim za floru Golije. U Srbiji se najlepše i najočuvanije zajednice sa gustim populacijama planinskog javora nalaze na Goliji. Pored javora, poseban floristički značaj ima zelenika (Ilex aquiifolium), kao i endemične vrste: Allysum markgrafi, Allysum jancheni, Pancicia serbica, Viola elegantula i Verascum adamovicii. Vrste Pančićeva bedrenica (Pancicia serbica) i Adamovićeva majčina dušica (Thymus adamovici) imaju obeležje lokalnog endemita i vrste su od medjunarodnog značaja za očuvanje biodiverziteta. Botanički značajna područja na Goliji čine očuvane lišćarske i lišćarsko-četinarske šume prašumskog tipa, kao i šume četinara, posebno subalpijske smrče.

Na Goliji je do sada zabeleženo 45 vrsta ptica koje spadaju u grupu prirodnih retkosti i registrovano je oko 90 vrsta kandidata za „Crvenu knjigu ptica Srbije“, što sve ukazuje na veliki značaj ornitofaune Golije kao Rezervata biosfere za očuvanje biodiverziteta ptica.

Kulturno istorijske vrednosti Golije karakteriše brojno prisustvo i tragovi kulturno istorijskog nasledja na celom području, kao što su: spomenici kulture od izuzetnog značaja: Manastir Studenica, Brezova (XII vek) i Manastir Gradac, (XIII vek); spomenici kulture od velikog značaja: Crkva Sv. Aleksija, Milići (XVII vek); Crkva Sv. Djordja, Vrh (XII vek); Crkva Sv. Bogorodice, Dolac (XV vek); Crkva Sv. Nikole, Palež (XIV vek); Gornja isposnica, Savovo (XIII vek); Manstir Kovilje (crkva Sv. Arhangela i Sv. Nikole) iz XVII veka u Kovilju i Manastir Preobraženje, Pridvorica iz XII veka, spomenici kulture - kulturna dobra proglašena, nekategorisana, spomenici kulture - evidentirani, ostala kulturna dobra proglašena, nakategorisana,; spomenici kulture –evidentirani, ostala kulturna dobra i spomeničko nasledje u okolini Parka Prirode Golija.

Pročitano 2303 puta
Ocena:
 
Oceni:
Pošalji prijatelju
Komentariši X

Pošalji prijatelju X

Galerija

Golija
Golija
Golija
Golija

Slični članci

Jadovnik

Jadovnik je planina u zapadnoj Srbiji jugoistočno od Prijepolja 15 km zapadno od Sjenice. Dugačka je 12 km i ima površinu     6600 ha sa najvišim vrhom  Katunićem sa 1734 m. Središnji deo izgrađen od trijaskih peščara i krečnjaka koji leže u     dijabaz-  rožnjačkom terenu, a...
Jadovnik

Rtanj

Rtanj je planina u okviru Karpato-balkanskog planinskog  sistema istočne Srbije, a posebnom impozantnošću se odlikuje njegov morfostrukturni reljef u okviru koga se izdvaja visoki planinski greben Kusak-Golemi vrh (1405 m) sa krečnjačkom piramidom Šiljkom (1560 m), koja je najviši vrh ove planine. Rtanj se može posmatrati iz većeg dela...
Rtanj

Zlatibor

Zlatibor se nalazi u Jugozapadnoj Srbiji zauzima teritoriju između koordinata 17˚14 min. i 17˚28 min. IGD, i 40˚36 min SGŠ. Dinarskog je pravca pružanja, odosno SZ-JI. Dužina ovog masiva je 55 km. širina 22 km. dok je njena površina 1016 km². Prostorno je oivičen na severozapadu Kremanskom kotlinom, na severu dolinom reke Sušice i...
Zlatibor

Vršačke planine

Vršačke planine (rum. Munţii Vârşeţ, često zvane i Vršački breg, rum. Dealurile Vârşeţului) se uzdižu usred Panonske ravnice u jugozapadnom delu Banata . Pružaju se u pravcu istok - zapad, u dužini od 19 kilometara , sa najvećom širinom od 8 kilometara. Površina im je 170 kvadratnih kilometara, od...
Vršačke planine

Zlatar

Planina Zlatar (najviši vrh  Golo brdo 1.627 m), nalazi se između reka Lima, Uvca, Mileševke i Bistrice . Planina Zlatar po morfologiji, klimi i biljnom pokrivaču odnosno autentičnoj prirodi, svrstava se u značajne turističke regije, u kojoj se mogu razvijati sportsko-rekreativni, izletnički, zdravstveno-lečilišni, lovni,...
Zlatar

Avala

Avala je planina u Srbiji. Ima nadmorsku visinu od 511 m . Smatra se jednom od najpopulatnijih odredišta za duži boravak u prirodi i na čistom vazduhu, udaljena od centra Beograda 17 km.Obrasla je listopadnom u centralnom delu i četinarskom šumom. Prirodni kompleks Avale zaštićen je od 1859 . U srednjem veku na vrhu Avale nalazio se grad...
Avala

Fruška gora

Fruška gora (mađ. Tarczal, lat. Alma Mons) je ostrvska planina u Sremu. Najveći deo Fruške gore se nalazi u Srbiji (u Vojvodini), dok mali deo zalazi u istočnu Hrvatsku, u Vukovarsko-srijemsku županiju. Prostire se na dužini od oko 75 km, širine je od 12 do 15 km i zahvata površinu od 25.525 km². Fruška gora je 1960. godine...
Fruška gora

Radan

Planina Radan nalazi se na jugu Srbije i pripada Rodopskim planinama sa najvišim vrhom Šopotom od 1409 m . Njenu geološku osnovu čine silikatne stene iz paleozoika sa kristalnim škriljcima. Smeštena je jugozapadno od Prokuplja, odnosno zapadno od Lebana i okruzena vencem planina koje čine: Pasjača, Vidojevica, Rgajske planine i Sokolovica...
Radan
Promocije
Prijava
Društvene mreže
Prijatelji sajta
Anketa

Koja reka je po vama najlepša?

Tisa
Ibar
Lim
Begej
Zapadna Morava
Rzav
Tamiš
Lepenica
Ukupno glasova: 18
Smeštaj

Dvokrevetne sobe

Opština: Prijepolje
Cena: 5 Euro za 1 dan

Trokrevetne sobe

Opština: Prijepolje
Cena: 5 Euro za 1 dan

Jednokrevetne sobe

Opština: Prijepolje
Cena: 5 Euro za 1 dan
Kursna lista